του Μιχάλη Ψύλου, δημοσιογράφου
Ο Τραμπ διδάσκει στον κόσμο να φοβάται την Αμερική. Κυρίως όσοι αμφισβητούν την παντοδυναμία της, με πρώτη την Κίνα. Πίσω από τις κινήσεις του στη Νότια Αμερική και τη Μέση Ανατολή κρύβεται ένα σχέδιο κατά του Πεκίνου: να πάρει τον έλεγχο του πετρελαίου που αγόρασε ο Σι Τζινπίνγκ και να τον φέρει σε δύσκολη θέση.
Το Δόγμα «Ντονρόε» του Τραμπ είναι ένα επικαιροποιημένο για τον 21ο αιώνα αντι-κινεζικό Δόγμα Μονρόε, με στόχο τον στρατηγικό έλεγχο, από το δυτικό ημισφαίριο έως την Ασία.
Η Βενεζουέλα ήταν έντονα ευθυγραμμισμένη με τον ρωσο-κινεζικό άξονα. Το ίδιο και το Ιράν. Η Κίνα προμηθευόταν σημαντικές ποσότητες πετρελαίου από τη Βενεζουέλα.
Αν τώρα γίνει αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν, περίπου το 30% των προμηθειών πετρελαίου της Κίνας θα κατέληγε υπό αμερικανικό έλεγχο. Με ό,τι αυτό θα σήμαινε για τον παγκόσμιο συσχετισμό δυνάμεων.
Η Ευρώπη, όμως, δυστυχώς, δεν έχει ακόμη κατανοήσει τι διακυβεύεται. Δεν έχει στρατηγικό όραμα: σκέφτεται με εμπορικούς όρους, όπως δείχνει και η συμφωνία Mercosur. Όχι με όρους ελέγχου των ναυτιλιακών οδών, της ενέργειας ή των ορυκτών πόρων.
Όπως την κατάντησαν οι σύγχρονοι ηγέτες της, η Ε.Ε. δεν έχει την πολυτέλεια να επιλέξει μια μέση λύση.
Και αυτό την καθιστά δομικά πιο αδύναμη.
Επικαλείται, για παράδειγμα, το διεθνές δίκαιο κατά το δοκούν, όπου το επιτρέπουν οι… Αμερικανοί.
Το διεθνές δίκαιο επιβιώνει, άλλωστε, μόνο αν κάποιος μπορεί να το επιβάλλει. Και η Ευρώπη είναι πολύ αδύναμη για να το πετύχει.
Αντίθετα, ο Τραμπ θέλει να δείξει τώρα ότι όσοι μιλούν για παρακμή της Αμερικής θα πρέπει να το ξανασκεφτούν.
Ο πραγματικός στόχος των ΗΠΑ είναι πολύ ευρύτερος: να εδραιώσουν και πάλι την ηγεμονία τους, στον νέο πολυπολικό κόσμο των BRICS. Ενάντια στην αποδολαριοποίηση.
Η ιστορία έχει δείξει ότι το αμερικανικό σύστημα, όταν αντιλαμβάνεται μια στρατηγική κατάσταση έκτακτης ανάγκης, τείνει να αντιδρά δυναμικά. Αυτό -προς το καλύτερο ή το χειρότερο- είναι η πραγματική δύναμη της αμερικανικής αυτοκρατορίας.
Η χειρότερη στρατηγική απέναντι σε μια τέτοια κυνική επίδειξη πολιτικής ισχύος είναι αυτή που συνδυάζει την κολακεία με τον κατευνασμό, δύο μορφές υποτακτικής προσαρμογής στις απειλές του αρχηγού του ισχυρότερου στρατού στον κόσμο. Ο νοών νοείτω…
