του Δημήτρη Γ. Παλούμπη*
Οι χειμερινές εκπτώσεις με ποσοστά έως και 70% παρουσιάζονται κάθε χρόνο ως ένδειξη «κίνησης της αγοράς».
Στην πραγματικότητα, αποτελούν ένδειξη εξάντλησης.
Όταν μια αγορά χρειάζεται εκπτώσεις -40%, -50% και -70% για να κινηθεί, δεν μιλάμε για ανάπτυξη. Μιλάμε για απόγνωση. Και στο ελληνικό λιανεμπόριο, η απόγνωση έχει γίνει μόνιμη κατάσταση.
Σε πολλές μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, η πτώση τζίρου φτάνει ή ξεπερνά το -30%, σε μια κοινωνία όπου η αγοραστική δύναμη έχει μειωθεί 30-40%. Ακρίβεια στα βασικά είδη διατροφής, υψηλό ενεργειακό κόστος, αυξημένα ενοίκια και συσσωρευμένες φορολογικές υποχρεώσεις δημιουργούν ένα περιβάλλον ασφυξίας.
Όμως ένας από τους πιο καθοριστικούς λόγους της κατάρρευσης παραμένει εκτός δημόσιας συζήτησης:
το υψηλό μισθολογικό και μη μισθολογικό κόστος εργασίας.
Όταν το κόστος δεν φτάνει στον εργαζόμενο
Ένας εργαζόμενος που λαμβάνει περίπου 837 ευρώ καθαρά κοστίζει στην επιχείρηση σημαντικά πάνω από 1.200 ευρώ τον μήνα, όταν προστεθούν τα δώρα, τα επιδόματα και οι αντίστοιχες εισφορές, το συνολικό κόστος για την επιχείρηση διαμορφώνεται αναλογικά στα 1.438,50 ευρώ τον μήνα.
Το κρίσιμο, όμως, δεν είναι μόνο το ύψος του κόστους. Είναι το πού καταλήγει.
Ένα μεγάλο μέρος δεν πηγαίνει στον εργαζόμενο, αλλά στο κράτος.
Οι αυξήσεις μισθών, όπως εφαρμόζονται σήμερα, έχουν και μια «κρυφή παγίδα»: μεταφέρουν τον εργαζόμενο σε ανώτερη φορολογική κλίμακα, με αποτέλεσμα η πραγματική αύξηση στο καθαρό εισόδημα να είναι ελάχιστη.
Έτσι, η επιχείρηση επιβαρύνεται, ο εργαζόμενος απογοητεύεται και το κράτος εισπράττει περισσότερο.
Αυτό δεν είναι κοινωνική πολιτική. Είναι λογιστική διαχείριση εντυπώσεων.
Ενοίκια και φαύλος κύκλος υπερφορολόγησης
Στην ίδια εξίσωση προστίθενται και τα αυξημένα επαγγελματικά ενοίκια. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων υπερφορολογούνται από το πρώτο ευρώ και μετακυλίουν αναγκαστικά το βάρος στους ενοικιαστές.
Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος:
κράτος – ιδιοκτήτης – επιχείρηση – καταναλωτής.
Δεν πρόκειται για αστοχία της αγοράς. Πρόκειται για πολιτική επιλογή.
Τα «αόρατα» λειτουργικά κόστη που δεν συζητιούνται
Σαν να μην έφταναν όλα τα παραπάνω, οι μικρές επιχειρήσεις επιβαρύνονται και με μια σειρά από αυξανόμενα λειτουργικά κόστη, τα οποία παρουσιάζονται ως «εκσυγχρονισμός», αλλά στην πράξη λειτουργούν ως πρόσθετος φόρος.
Υποχρεωτικά POS με προμήθειες, ταμειακές μηχανές που πρέπει να αντικαθίστανται ή να διασυνδέονται, συνδρομές σε λογισμικά τιμολόγησης και προγράμματα συμμόρφωσης, δημιουργούν ένα μόνιμο μηνιαίο βάρος.
Πρόκειται για κόστη που δεν αυξάνουν τον τζίρο, δεν βελτιώνουν την ανταγωνιστικότητα και δεν αντισταθμίζονται από καμία ελάφρυνση. Απλώς προστίθενται, μήνα με τον μήνα, σε μια επιχείρηση που ήδη πιέζεται από φόρους, εισφορές και μειωμένη κατανάλωση.
Όταν η πολιτεία μετατρέπει κάθε τεχνολογική υποχρέωση σε νέο έξοδο, χωρίς αντιστάθμιση, τότε δεν μιλάμε για εκσυγχρονισμό.
Μιλάμε για συστηματική επιβάρυνση της μικρής αγοράς.
Η κυβερνητική τακτική της μετάθεσης
Απέναντι σε αυτή την πραγματικότητα, η κυβερνητική απάντηση παραμένει σταθερή:
επιδόματα τύπου «pass», συνεχείς εκπτωτικές περίοδοι και η καλλιέργεια της εικόνας ότι «η αγορά κινείται».
Όμως ας ειπωθεί καθαρά:
το λιανεμπόριο, όπως το γνωρίζαμε, έχει τελειώσει.
Δεν τελείωσε από μόνο του.
Το τελείωσε η κυβερνητική πολιτική, που επέλεξε:
- υψηλές εισφορές,
- υψηλή φορολογία,
- ΦΠΑ που στραγγαλίζει την κατανάλωση,
- και διαρκή μετάθεση των λύσεων στο μέλλον.
Τι χρειάζεται άμεσα η αγορά
Το λιανεμπόριο δεν ζητά προνόμια. Ζητά λογική και επιβίωση:
- Μείωση εργοδοτικών εισφορών, ώστε οι αυξήσεις να φτάνουν πραγματικά στον εργαζόμενο
- Κατάργηση του τεκμαρτού εισοδήματος, που εξοντώνει τη μικρή επιχείρηση
- Μείωση ΦΠΑ σε βασικά είδη, δυνατότητα που προβλέπεται και από την ΕΕ
- Σταθερό φορολογικό πλαίσιο, για να μπορεί η αγορά να προγραμματίσει
Χωρίς αυτά, οι εκπτώσεις δεν είναι λύση.
Είναι απλώς το τελευταίο στάδιο πριν το λουκέτο.
Το λιανεμπόριο δεν τελείωσε επειδή δεν άντεξε.
Τελείωσε επειδή δεν το άφησαν να αντέξει.
*Δημήτρης Γ. Παλούμπης
Πτυχιούχος Πολιτικών Επιστημών | Διεθνών Σχέσεων & Πολιτικής Οικονομίας
Πρώην Πρόεδρος Συλλόγου Εμπόρων Ιστορικού Κέντρου Πάτρας
Πολιτευτής Ν. Αχαΐας – Ελληνική Λύση
Πηγη: dimitrispaloubis.gr
