Την κατάθλιψη με την άνοια συνδέουν νεότερες επιστημονικές μελέτες, επισημαίνοντας ότι η άνοια μπορεί να εκδηλωθεί δεκαετίες αργότερα, ακόμη και χωρίς εμφανή προειδοποιητικά σημάδια στη μέση ηλικία.
Νέα μεγάλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Lancet Psychiatry φωτίζει την πολυσύνθετη σχέση ανάμεσα στη κατάθλιψη και τον μελλοντικό κίνδυνο εμφάνισης άνοιας.
Ερευνητές του University College London ανέλυσαν δεδομένα από 5.811 άτομα ηλικίας 45 έως 69 ετών, τα οποία δεν παρουσίαζαν άνοια κατά την έναρξη της έρευνας. Οι συμμετέχοντες παρακολουθήθηκαν για διάστημα 25 ετών, με περίπου το 10% να διαγιγνώσκεται τελικά με άνοια.
Η ανάλυση έδειξε ότι τα άτομα που εμφάνιζαν κατάθλιψη στη μέση ηλικία είχαν 27% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης άνοιας. Ωστόσο, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η αύξηση αυτή δεν σχετίζεται με την κατάθλιψη συνολικά, αλλά οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά στην παρουσία έξι συγκεκριμένων συμπτωμάτων.
Τα έξι συμπτώματα που αυξάνουν τον κίνδυνο
Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα συμπτώματα που σχετίζονται περισσότερο με μελλοντική άνοια είναι:
- απώλεια αυτοπεποίθησης
- δυσκολία αντιμετώπισης προβλημάτων
- έλλειψη συναισθηματικής ζεστασιάς προς τους άλλους
- έντονη νευρικότητα
- αίσθημα δυσφορίας απέναντι στη ρουτίνα της καθημερινότητας
- δυσκολία συγκέντρωσης
Ιδιαίτερα, η απώλεια αυτοπεποίθησης και η αδυναμία διαχείρισης προβλημάτων συνδέθηκαν με αύξηση του κινδύνου άνοιας έως και 50%.
Αντίθετα, άλλα κλασικά συμπτώματα της κατάθλιψης – όπως η χαμηλή διάθεση, οι διαταραχές ύπνου ή οι αυτοκτονικές σκέψεις – δεν εμφάνισαν μακροχρόνια συσχέτιση με την άνοια.
Γιατί αυτά τα συμπτώματα είναι κρίσιμα
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα συγκεκριμένα συμπτώματα συχνά οδηγούν σε κοινωνική απομόνωση και μείωση των πνευματικά διεγερτικών δραστηριοτήτων, γεγονός που αποδυναμώνει τη λεγόμενη «γνωστική εφεδρεία» του εγκεφάλου.
«Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι ο κίνδυνος άνοιας δεν συνδέεται με την κατάθλιψη γενικά, αλλά με συγκεκριμένα συμπτώματα που εμφανίζονται δεκαετίες πριν», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης, Φίλιπ Φρανκ.
Περιορισμοί και επόμενα βήματα
Η μελέτη βασίστηκε κυρίως σε άνδρες λευκής καταγωγής, γεγονός που σημαίνει ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα για να διαπιστωθεί αν τα ίδια ευρήματα ισχύουν για γυναίκες και άλλες πληθυσμιακές ομάδες.
Παρότι δεν υπάρχει μέχρι σήμερα συγκεκριμένη θεραπεία για την άνοια, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η πρόληψη και η έγκαιρη παρέμβαση στη μέση ηλικία μπορούν να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στη μείωση του μελλοντικού κινδύνου. Όπως τονίζουν οι ερευνητές, η έγκαιρη αναγνώριση και αντιμετώπιση των συγκεκριμένων συμπτωμάτων ενδέχεται να ανοίξει νέους δρόμους στην πρόληψη της νόσου.
