Πολύς κόσμος έχει αρρωστήσει μετά τις γιορτές, καθώς τα κρούσματα γρίπης έχουν αυξηθεί σημαντικά στην Ελλάδα. Ένα από τα κύρια συμπτώματά της είναι ο βήχας.
Μέχρι πρότινος, γνωρίζαμε την απλή κατηγοριοποίηση σε παραγωγικό και μη παραγωγικό (ή ξηρό) βήχα.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον δρ Naveed Asif, υπάρχουν έξι διαφορετικά είδη βήχα και είναι σημαντικό να κατανοήσουμε τις διαφορές μεταξύ τους για να καταλάβουμε αν χρειαζόμαστε απλώς μια καραμέλα για τον λαιμό, ένα σιρόπι ή άμεση ιατρική βοήθεια.
Τι προκαλεί, όμως, τον βήχα; «Υπάρχει κάποιος ερεθισμός ή λοίμωξη, κάτι που προκαλεί πρήξιμο ή ενόχληση στους αεραγωγούς. Γι’ αυτό θέλεις τον βήχα, που ουσιαστικά είναι ένας σπασμός των μυών, για να αποβληθεί ό,τι υπάρχει εκεί», επισημαίνει ο γιατρός στη Daily Mail.
Η όλη διαδικασία, δε, μπορεί να καταπονεί τους μύες του θώρακα, προκαλώντας πόνο στο στήθος, την πλάτη και τα πλευρά.
Ξηρός βήχας
Ο δρ Asif περιγράφει τον ξηρό βήχα ως έναν «κοφτό» ήχο χωρίς παραγωγή φλέγματος. Αν προκαλείται από αλλεργία, π.χ. στη γύρη, εμφανίζεται συχνότερα την άνοιξη, ενώ αν οφείλεται σε ιογενή λοίμωξη, είναι πιο συχνός τον χειμώνα.
«Συνήθως είναι ήπιος και βελτιώνεται από μόνος του μέσα σε ημέρες ή εβδομάδες», λέει χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, αν ο ξηρός βήχας κρατάει πάνω από έναν μήνα, τότε μπορεί να αποτελεί προειδοποιητικό σημάδι σοβαρότερης ασθένειας, ακόμα και καρκίνου (του πνεύμονα, του στόματος, του λαιμού ή άλλων τμημάτων των ανώτερων αεραγωγών).
Παραγωγικός βήχας
Ο παραγωγικός ή υγρός βήχας, εξηγεί ο δρ Asif, παράγει φλέγμα και έχει έναν «γουργουριστό» ήχο.
Καθώς το φλέγμα βοηθά στην προστασία των αεραγωγών από βακτήρια και ιούς, το σώμα παράγει περισσότερο όταν προσπαθεί να καταπολεμήσει μια λοίμωξη. Η παρουσία του στους πνεύμονες μπορεί να δυσκολεύει την αναπνοή και ο οργανισμός βήχει για να το αποβάλλει μαζί με τα παθογόνα που έχει συλλέξει.
Όπως και οι περισσότεροι βήχες, ο παραγωγικός βήχας συνήθως υποχωρεί μόνος του μέσα σε τρεις έως τέσσερις εβδομάδες, χωρίς θεραπεία.
Συχνά συνοδεύεται από μπούκωμα ή καταρροή, κάτι που είναι ενοχλητικό, καθώς η περίσσεια βλέννας αποβάλλεται και από τα ρουθούνια. Δεν υπάρχει, επίσης, ανησυχία αν καταπιείτε τα φλέγματα.
Σε ήπιες περιπτώσεις,μπορεί να αντιμετωπιστεί με ξεκούραση, υγρά και μαλακές τροφές. Αν επιδεινώνεται τη νύχτα, συνιστάται ύπνος με το κεφάλι ανασηκωμένο σε μαξιλάρια, καθώς βοηθά στην καλύτερη αποβολή των υγρών εκκρίσεων.
Αν υπάρχει πυρετός, αίμα στα φλέγματα, σημάδια αναπνευστικής δυσχέρειας και γενικότερα επιδείνωση, τότε ενδέχεται η ασθένεια να έχει εξελιχθεί σε βρογχίτιδα.
Η βρογχίτιδα είναι φλεγμονή των αεραγωγών και σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να εξελιχθεί σε πνευμονία ή/και προκαλέσει αναπνευστική ανεπάρκεια. Συμβαίνει όταν ο βρόγχος — ο σωλήνας που οδηγεί στους πνεύμονες — μολυνθεί.
Η πνευμονία, από την άλλη, είναι μια δυνητικά απειλητική για τη ζωή λοίμωξη των πνευμόνων, όπου οι μικροί αεροφόροι σάκοι γεμίζουν με υγρό, δυσκολεύοντας την αναπνοή.
Σημάδια πνευμονίας περιλαμβάνουν πυρετό που δεν υποχωρεί με παρακεταμόλη, αλλαγή στο χρώμα του δέρματος, αφυδάτωση και κόπωση, δυσκολία στην κατάποση και εμετούς.
Bήχας σαν… γάβγισμα
Παρατηρείται κυρίως σε παιδιά και χρειάζεται άμεση ιατρική θεραπεία, συνήθως με κορτικοστεροειδή. Εμφανίζεται σχεδόν πάντα τη νύχτα.
Ο δρ Asif εξηγεί: «Έχει έναν τραχύ και δυνατό ήχο. Τα ιατρικά εγχειρίδια τον περιγράφουν συχνά ως γάβγισμα».
Ο βήχας αυτός συνδέεται κλασικά με την ψευδομεμβρανώδη λαρυγγίτιδα, μια ιογενή λοίμωξη που επηρεάζει τους ανώτερους αεραγωγούς. Συνήθως συνοδεύεται και από άλλα συμπτώματα ίωσης, όπως ο πυρρετός και η καταρροή.
Όποιος πάσχει από τέτοιο βήχα συνήθως μπορεί να αισθάνεται λαχάνιασμα όταν αναπνέει, ειδικά κατά την εισπνοή. Γενικά, ο βήχας αυτός μπορεί να προκαλέσει δυσχέρεια στην αναπνοή.
Βήχας με συριγμό
Ο δρ Asif προειδοποιεί ότι ο βήχας με συριγμό πρέπει πάντα να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη. Χαρακτηρίζεται από έναν διακριτό σφυριχτό ή τσιριχτό ήχο, που ακούγεται τόσο κατά τον βήχα όσο και κατά τη φυσιολογική αναπνοή.
Αυτός ο τύπος βήχα, που μπορεί να είναι επώδυνος επειδή προκαλείται από πρησμένους αεραγωγούς, ενδέχεται να αποτελεί σύμπτωμα λοίμωξης του θώρακα και μπορεί επίσης να συνοδεύεται από φλέγμα. Συνδέεται κυρίως με το άσθμα και τη χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ).
Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία. Αν, για παράδειγμα, είναι ένδειξη κρίσης άσθματος, απαιτείται άμεση αντιμετώπιση, καθώς μπορεί να είναι απειλητική για τη ζωή. Αν πάλι προέρχεται από βαριά μόλυνση που προκαλεί πνευμονία, συνήθως χορηγούνται αντιβιοτικά.
Ο βήχας των 100 ημερών
Ο κοκκύτης, γνωστός και ως βήχας 100 των ημερών, είναι μία εξαιρετικά μεταδοτική νόσος που προκαλείται από το Bordetella pertussis. Αν και προλαμβάνεται με εμβόλιο, δυστυχώς δεν έχει εξαλειφθεί και μπορεί να τον κολλήσει ένα μικρό παιδί που δεν έχει κάνει ακόμα εμβόλιο και έπειτα να μεταδοθεί σε όλη την οικογένεια.
Ο βήχας του κοκκύτη μπορεί να σας κάνει να νιώθετε ότι πνίγεστε, ενώ έχει έναν χαρακτηριστικό ήχο, τελείως διαφορετικό από τα άλλα είδη βήχα.
Δυστυχώς, είναι δύσκολο να ξεχωρίσεις τα συμπτώματα του κοκκύτη από το απλό κρυολόγημα, όπως επίσης και του βήχα του κοκκύτη σε σχέση με τους άλλους βήχες.
Κάποια βασικά συμπτώματα είναι τα εξής:
- Οι κρίσεις βήχα μπορεί να διαρκούν αρκετά λεπτά, να είναι εντονότερες τη νύχτα και να αφήνουν το άτομο να δυσκολεύεται να αναπνεύσει.
- Λόγω της μειωμένης οξυγόνωσης, το δέρμα μπορεί να αποκτήσει μπλε ή γκρι απόχρωση.
- Ο κοκκύτης μπορεί επίσης να συνοδεύεται από παχύ φλέγμα που προκαλεί εμετούς και έντονη ερυθρότητα στο πρόσωπο.
- Σε μεγαλύτερα παιδιά και ενήλικες μπορεί να προκαλέσει πόνο στα πλευρά, κήλη, λοιμώξεις του μέσου ώτος και ακράτεια ούρων κατά τον βήχα.
Ο κοκκύτης είναι ιδιαίτερα επικίνδυνος για βρέφη κάτω των 12 μηνών, με αυξημένο κίνδυνο αφυδάτωσης, αναπνευστικών προβλημάτων, πνευμονίας και επιληπτικών κρίσεων.
Ο δρ Asif σημειώνει: «Αυτοί οι βήχες, ιδιαίτερα στα παιδιά, χρειάζονται άμεση θεραπεία με αντιβιοτικά. Η θεραπεία εξαρτάται από την ηλικία και το πόσο καιρό διαρκεί ο βήχας πριν από τη διάγνωση».
Χρόνιος βήχας
Ο τελευταίος τύπος στη λίστα του δρ Asif είναι ο χρόνιος βήχας, τον οποίο περιγράφει ως τον πιο δύσκολο, καθώς μπορεί να αποτελεί ένδειξη υποκείμενων νοσημάτων.
Αυτά περιλαμβάνουν άσθμα, χρόνια βρογχίτιδα και γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση ή κάτι πολύ πιο σοβαρό, όπως ο καρκίνος του πνεύμονα.
Δεν έχει απαραίτητα έναν χαρακτηριστικό ήχο, όπως οι άλλοι τύποι βήχα. Ανάλογα με την αιτία, μπορεί να παράγει διάφορους ήχους, όπως συριγμό, και μπορεί να είναι επώδυνος, με ή χωρίς φλέγμα.
Mπορεί να έχει διάρκεια από 2 με 3 μήνες και σίγουρα χρειάζεται ιατρική γνωμάτευση για να βρεθεί έγκαιρα η υποκείμενη νόσος και να υπάρξει θεραπευτική αντιμετώπιση.
Πηγή: iEidiseis.gr
