Το 2023 πλησιάζει και μέσα του κρύβει εκείνες τις πολιτικές εξελίξεις
που θα καθορίσουν την πορεία της χώρας για τα επόμενα χρόνια. Το
2023 είναι εκλογικό έτος με μεγάλη πιθανότητα οι αναμετρήσεις που
θα διεξαχθούν τους επόμενους μήνες, να είναι απανωτές και με όχι
σαφώς αναγνώσιμο αποτέλεσμα.
Αυτά όμως θα τα δείξει η κάλπη. Και πριν την κάλπη, εκείνο που πρέπει
να καταστεί σαφές προς τους πολίτες είναι το «αφήγημα» των
κομμάτων και ιδιαιτέρως εκείνων που θεωρούν πως ανήκουν στον
προοδευτικό χώρο. Σε αυτήν την περίπτωση εντάσσονται Συριζα και
Πασοκ-ίσως και το Μερα 25-που φαίνεται να πρωταγωνιστουν σε ένα
πολιτικό μυθιστόρημα που ακόμα δεν έχει αρχίσει. Το φλερτ όμως είναι
εμφανές, ιδιαίτερα από την στιγμή που μετά την υπόθεση του Predator
ανάμεσα σε Μαξίμου και Χαριλαου Τρικούπη έχει δημιουργηθεί ένα
αγεφύρωτο χάσμα.
Είναι όμως αυτό επαρκές για να συγκλίνουν δύο πολιτικοί χώροι που
μέχρι πρότινος-αλλά και σε πολλές περιπτώσεις ακομα- πολέμηθηκαν
μεταξύ τους λυσσαλέα;
Οι συνθήκες είναι ικανές, αλλά σίγουρα όχι επαρκείς . Από τη μεριά του
Σύριζα υπάρχει μια διάχυτη αισιοδοξία πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης
μπορεί να νικηθεί, αλλά ο κυβερνητικός συνεργάτης δεν μπορεί να
ευρεθει σε αντίστοιχες περιπτώσεις «Καμμενου». Κάτι τέτοιο θα
συνιστά συμμαχία, αλλά αυτή μόνο προοδευτική δεν θα την λέει κανείς.
Ο Σύριζα δεν θα ξανακανει το λάθος να «απολογείται» για τους
«συνοδηγούς» του στην εξουσια.
Από την μεριά του Πασοκ, ουδείς ορκίζεται ποσο το πάλαι ποτέ κραταιο
κίνημα εχει αποβάλλει τον «κυβερνητισμο» που διατηρούσε μεσα του,
ή θα προτιμήσει να κατευθυνθεί προς μια απρόθυμη κυβερνητική
συμμαχία με εκείνους που τους θεωρεί μέχρι τώρα αξιακους και
πολιτικούς αντιπάλους, που του σφετεριστηκαν την πολιτική του
πελατεία.
Σκέψεις που βασανίζουν τα κομματικά επιτελεία και ερωτηματικά τα
οποία οι ιθύνοντες Σύριζα και Πασοκ, ίσως κληθούν να τα απαντήσουν
μέσα σε ένα βράδυ, εάν η λαϊκή ετυμηγορία το απαιτήσει. Βέβαια, όλα
αυτά προϋποθέτουν την πρωτιά του Σύριζα, έστω με μια ψήφο, που θα
εκπληρώσει και την πάγια ευρωπαϊκή πρακτική, οι κυβερνήσεις
συνεργασίας να γίνονται με βάση το πρώτο κόμμα.
Αλλιώς θα μιλάμε για «κυβέρνηση των ηττημένων» που θα κάνει τον
Κυριάκο Μητσοτάκη να μιλάει για νόθευση της βούλησης της κοινής
γνώμης.
Αναμφίβολα εκείνο που πρέπει να γίνει, εάν τα πράγματα οδηγηθούν
σε ένα κυβερνητικό «προοδευτικό τοξο», είναι η πρόγραμματικη
σύγκλιση μεταξύ των δύο χώρων και όχι οι μοιρασιές σε τιμάρια
εξουσίας όπως έγινε στην περίπτωση ΝΔ/ΠΑΣΟΚ το 2012 αλλά και
ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ το 2015.
Η χώρα σήμερα αναζητά απαντήσεις στην αξιακη κρίση που περνάει σε
όλους τους τομείς τη δημόσιας ζωής. Την δικαιοσύνη, την πολιτική, το
ήθος των δημοσίων προσώπων και των κρατικών λειτουργών. Η
συντηρητική διακυβέρνηση της ΝΔ εξαπάτησε και απογοήτευσε ακόμα
και το μετριοπαθες κέντρο που την πιστεψε και την στήριξε. Αντ’αυτού
η μεσαία τάξη αντίκρισε ένα πελατειακο κράτος μια Δεξιάς
παλινορθωσης με χαρακτήρα εταιρείας που διαφυλάσσει το συμφέρον
της, έναντι παντός άλλου.
Η προοδευτική διακυβέρνηση δεν μπορεί να είναι όμως μια απλή
ανακατανομή δυνάμεων. Οφείλει να έχει πρόγραμμα, στόχευση και
συγκεκριμένο πλάνο.
*Ο Διονύσης Γ. Γράψας είναι ιστορικός.
