Αν έχετε παιδί στην προεφηβεία, το ξέρετε ήδη: πριν το μεσημέρι μπορεί να βιώνει μια κρίση “κοινωνικής καταστροφής” και μέχρι το βράδυ να γελάει σαν να μη συνέβη τίποτα. Οι φιλίες αλλάζουν, τα συναισθήματα και οι διαθέσεις ανεβοκατεβαίνουν και εσείς βρίσκεστε συχνά με την επιθυμία να «διορθώσετε» την κατάσταση.
Όμως εδώ είναι το μυστικό: δεν χρειάζεται να λύσετε τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν με τους φίλους τους για να είστε καλοί γονείς. Αυτό που ίσως χρειάζεται το παιδί σας περισσότερο είναι ένα σπίτι όπου νιώθει ασφαλές να μιλήσει – χωρίς κριτική, πανικό ή υπερβολές.
Όταν ο προέφηβος ανοίγεται, η πρώτη μας παρόρμηση είναι να δώσουμε συμβουλές. «Μην τους κάνεις παρέα», «αγνόησέ τους», «θα μιλήσω εγώ στη μαμά τους». Αυτές οι αντιδράσεις, όσο καλοπροαίρετες κι αν είναι, συχνά κλείνουν την κουβέντα. Αντί γι’ αυτό, δοκιμάστε να ξεκινήσετε με ενσυναίσθηση.
Ένα απλό «ακούγεται δύσκολο» ή «χαίρομαι που μου το είπες» κάνει το παιδί να νιώθει ότι δεν είναι μόνο του. Και πριν προτείνετε λύση, ρωτήστε: «Θες να σε ακούσω ή θες βοήθεια;»
Οι μικρές στιγμές κάνουν τις μεγάλες συζητήσεις
Δεν χρειάζονται δραματικές «σοβαρές κουβέντες». Οι πιο ουσιαστικές εξομολογήσεις συμβαίνουν:
- στο αυτοκίνητο
- ενώ μαγειρεύετε μαζί
- στη βόλτα με τον σκύλο
- την ώρα που διπλώνετε τα ρούχα
Οι ανεπιτήδευτες συζητήσεις είναι πιο ασφαλείς από το «κάτσε να μιλήσουμε». Ένα απλό «είμαι εδώ αν θες να πεις κάτι» αρκεί. Οι πολλές ερωτήσεις με ύφος επιθεωρητή «ποιος, πότε, γιατί» μοιάζουν με ανάκριση. Αντίθετα, ο ρόλος του “προπονητή” δίνει δύναμη στο παιδί. Δοκιμάστε φράσεις όπως:
«Εσύ ξέρεις καλύτερα τις φιλίες σου. Αν θες, μπορώ να σε βοηθήσω να προετοιμαστείς.» Σε κάθε περίπτωση είναι σημαντικό να ζητήσετε άδεια πριν προσπαθήσετε να λύσετε το πρόβλημα.
Όταν υπάρχει συναίνεση, το παιδί δεν νιώθει ότι το «παρασύρουν» ή το πιέζουν.
Έτσι του μαθαίνετε δεξιότητες, όχι εξάρτηση. Άλλωστε τα συναισθήματα δεν είναι ποτέ λάθος, γι’ αυτό και οι προέφηβοι μπορούν να νιώθουν δύο αντίθετα πράγματα ταυτόχρονα: να πληγώθηκαν και να θέλουν ακόμα να κάνουν παρέα. Αυτό είναι φυσιολογικό. Όταν το αποδεχόμαστε χωρίς κριτική, τους δείχνουμε ότι όλα τα συναισθήματα έχουν χώρο στο σπίτι.
Λίγη τεχνολογία, περισσότερη σύνδεση στην προεφηβεία
Η τεχνολογία και τα social media συχνά μπερδεύει τις κοινωνικές σχέσεις. Γι’ αυτό βοηθούν απλοί, ξεκάθαροι και ήρεμοι κανόνες:
- τα κινητά κλείνουν το βράδυ
- τα έντονα συναισθήματα συζητιούνται από κοντά, όχι με μηνύματα
Δεν χρειάζεται να είστε τέλειοι γονείς γιατί το παιδί σας δεν χρειάζεται κάποιον που τα ξέρει όλα. Χρειάζεται κάποιον σταθερό, ήρεμο και πάντα εκεί γι’ αυτό, που ακούει χωρίς να αγχώνει, αλλά και χωρίς να υποβαθμίζει.
