Ακόμη και όσοι θεωρούσαμε ως δεδομένη τη δραστική μείωση της αμερικανικής ισχύος και επιρροής τα τελευταία χρόνια, δεν ήμασταν προετοιμασμένοι για αυτό που έχει προκύψει τους τελευταίους μήνες.
Συγκεκριμένα, η άρνηση ενός μεγάλου κομματιού του αμερικανικού κατεστημένου να επιτρέψει στον νέο πρόεδρο των ΗΠΑ να κυβερνήσει, έχει δημιουργήσει ένα κενό εξουσίας στην Ουάσιγκτον, μοναδικό στην αμερικανική ιστορία. Και ας μην μπει κανείς στον πειρασμό να υποστηρίξει την στερεοτυπική άποψη ότι «στην Αμερική δεν κυβερνά ο Πρόεδρος» γιατί η σύγκρουση που έχει προκύψει διαπερνά ολόκληρο τον αμερικανικό κρατικό μηχανισμό σε όλο του το εύρος και βάθος.
Έτσι, μέχρι να επιλυθεί αυτό το ζήτημα, οι ΗΠΑ θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως χώρα μειωμένης εθνικής κυριαρχίας. Άρα και η δυνατότητα επίδρασής τους στις διεθνείς εξελίξεις, αυτήν τη στιγμή, είναι ασαφής και ακαθόριστη. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι οι ΗΠΑ έχουν πάψει να αποτελούν τον σημαντικότερο πόλο ισχύος του διεθνούς συστήματος.
Όμως, η προσωρινή τους ανυπαρξία από τα διεθνή δρώμενα δημιουργεί ένα απρόσμενο κενό. Το οποίο είναι περίπου αναπόφευκτο ότι θα σπεύσουν να εκμεταλλευτούν διάφορες φιλόδοξες δυνάμεις, που επιδιώκουν να πλασαριστούν σε όσο το δυνατόν καλύτερες θέσεις στο διαμορφούμενο πολυπολικό διεθνές σύστημα. Μια από τις χώρες αυτές είναι και η Τουρκία. Ίσως λοιπόν και η πρωτοφανής τουρκική προκλητικότητα στο Αιγαίο θα πρέπει να αναγνωσθεί υπό το φως αυτών των εξελίξεων.
Αυτό σημαίνει ότι και οι ελληνικές ελίτ θα πρέπει κάποια στιγμή να ωριμάσουν και να πάψουν να θεωρούν ότι οι υπερατλαντικοί επικυρίαρχοι θα σπεύσουν να βγάλουν τα κάστανα από τη φωτιά αν η Τουρκία ξεφύγει από τα «λελογισμένα» πλαίσια.
Η Ελλάδα θα πρέπει να περάσει στη φάση της ενηλικίωσης και να κατανοήσει ότι μπορεί να εξασφαλίσει την εθνική της κυριαρχία και ακεραιότητα στηριζόμενη στις δικές της δυνάμεις και μόνο.
* Ο Κωνσταντίνος Γρίβας είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Γεωπολιτικής στην Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων (ΣΣΕ). Διδάσκει επίσης Γεωγραφία της Ασφάλειας της Ευρύτερης Μέσης Ανατολής στο Τμήμα Τουρκικών και Σύγχρονων Ασιατικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ).
