Η ώρα της μεγάλης κρίσης για μια από τις πιο εμβληματικές υποθέσεις της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας είναι γεγονός. Μετά από περισσότερες από 150 συνεδριάσεις και 3.5 χρόνια εκδίκασης της υπόθεσης της Χρυσής Αυγής σε δεύτερο βαθμό, το Πενταμελές Εφετείο Κακουργημάτων της Αθήνας, ετοιμάζεται να πει το «λύεται η συνεδρίαση», αφού προηγουμένως ανακοινώσει την ετυμηγορία του για τους 42 κατηγορούμενους, πρωτόδικα καταδικασμένους ως μέλη ή διευθυντές εγκληματικής οργάνωσης.
Ανάμεσά τους είναι όλη η πρώην κοινοβουλευτική ομάδα της Χρυσής Αυγής, Μιχαλολιάκος, Κασιδιάρης, Λαγός και λοιποί, αλλά και ο καθ΄ ομολογίαν δολοφόνος του Παύλου Φύσσα, Γιώργος Ρουπακιάς.
Πρόκειται αδιαμφισβήτητα για δικαστική απόφαση – ορόσημο για την πολιτική ιστορία της χώρας και περιλαμβάνει τρία μεγάλα διακυβεύματα:
Η εγκληματική οργάνωση
Το πρώτο μεγάλο διακύβευμα της δίκης είναι η απόφαση των δικαστών για το αν η Χρυσή Αυγή αποτέλεσε εγκληματική οργάνωση. Αν δηλαδή το Εφετείο θα επικυρώσει την πρωτόδικη απόφαση, σύμφωνα με την οποία οι βουλευτές και τα μέλη του ναζιστικού μορφώματος λειτουργούσαν συντονισμένα, οργανωμένα και καθοδηγούμενα άνωθεν με συγκεκριμένο υπόβαθρο και υπηρετούσαν συγκεκριμένη, εγκληματική, ναζιστικού τύπου δομή.
Η πρωτόδικη καταδικαστική απόφαση έκανε λόγο για εγκληματική δράση των μελών του φασιστικού κόμματος, που επέλεγε τα θύματά του με ρατσιστικά κριτήρια.
Η εισαγγελική έφεση
12 καταδικασμένοι ως διευθυντές ή μέλη εγκληματικής οργάνωσης, ανάμεσά τους όλη η ηγετική ομάδα της Χρυσής Αυγής γύρω από το Νίκο Μιχαλολιάκο, βρίσκονται αντιμέτωποι με μεγαλύτερη ποινή, ακόμα και με επιστροφή στη φυλακή. Και αυτό γιατί, μετά την επιβολή της πρωτόδικης ποινής, ο αναπληρωτής εισαγγελέας της έδρας, Στέλιος Κωσταρέλλος, άσκησε εισαγγελική έφεση κατά σκέλους της απόφασης, ζητώντας μεγαλύτερες ποινές για τους πρώην βουλευτές που καταδικάστηκαν για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης και έλαβαν ποινές κάθειρξης έως 13 έτη αλλά και όσους καταδικάστηκαν για την επίθεση σε βάρος των Αιγυπτίων αλιεργατών.
Γι’ αυτούς τους 12, το δικαστήριο έγινε από μηδενική βάση και εφόσον το κρίνει, έχει το δικαίωμα να επιβάλει ποινές κάθειρξης στους καταδικασμένους έως και 15 χρόνια. Σε μια τέτοια περίπτωση, που δηλαδή επιβληθούν αυστηρότερες ποινές, οι καταδικασμένοι αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο να επιστρέψουν στη φυλακή, δεδομένου ότι εκτός από το Γιάννη Λαγό, τον Ηλία Κασιδιάρη και το Γιώργο Ρουπακιά, οι υπόλοιποι, έχουν αποφυλακιστεί με υφ΄ όρων απόλυση.
Πρώτη φορά στη φυλακή
Το τρίτο διακύβευμα, αφορά όσους καταδικάστηκαν μεν πρωτοδίκως, δεν μπήκαν ποτέ στη φυλακή έως σήμερα, δε. Πρόκειται για έξι πρόσωπα, στους οποίους επιβλήθηκαν χαμηλότερες ποινές, από πέντε έως επτά έτη κάθειρξης με αναστολή και έμειναν εκτός φυλακής. Ανάμεσα σε αυτούς τους έξι είναι η Ελένη Ζαρούλια, σύζυγος Μιχαλολιάκου, ο πρώην βουλευτής Χρυσής Αυγής, Στάθης Μπούκουρας και ο επίσης πρώην βουλευτής Δημήτρης Κουκούτσης.
Αν το δευτεροβάθμιο δικαστήριο τους καταδικάσει εκ νέου για συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση και τους επιβάλλει ποινές κάθειρξης, τότε ενδέχεται τα πρόσωπα αυτά να μπουν για πρώτη φορά στη φυλακή για τη συμμετοχή τους στη Χρυσή Αυγή, που το 2012, έφτασε να είναι τρίτη κοινοβουλευτική δύναμη στη χώρα.
Η εισαγγελέας – καταπέλτης
Πριν από δυόμιση μήνες, η εισαγγελέας του Πενταμελούς Εφετείου Κακουργημάτων, Κυριακή Στεφανάτου, σε μια τριήμερη αγόρευση, συνέτριψε όλους τους υπερασπιστικούς ισχυρισμούς των κατηγορουμένων, μιλώντας για «εγκληματική οργάνωση θιασωτών του Χίτλερ και της ναζιστικής Γερμανίας».
«Η Χρυσή δεν ήταν κόμμα, ήταν βιτρίνα κόμματος» και τα μέλη και στελέχη της, «θιασώτες της ναζιστικής Γερμανίας και του Χίτλερ» δήλωνε τότε η κ. Στεφανάτου, εντοπίζοντας ναζιστικά κίνητρα στην εγκληματική δράση των Χρυσαυγιτών και χαρακτηρίζοντας το κόμμα «μόρφωμα και γνήσιο τέκνο της ναζιστικής ιδεολογίας».
«Ήταν εγκληματική οργάνωση που δρούσε για 30 χρόνια και μετεξελίχθηκε σε κόμμα, η οποία δεν είναι μπουλούκι, ούτε συμμορία. Η Χρυσή Αυγή δεν είναι κόμμα, μάχεται για την κατάργηση των κομμάτων», είχε σχολιάσει η ανώτατη εισαγγελική λειτουργός, κατά την πολύωρη αγόρευσή της στα μέσα του περασμένου Δεκέμβρη.
Για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, η κ. Στεφανάτου είχε μιλήσει για προσχεδιασμένο και οργανωμένο έγκλημα. Ήταν «εκτέλεση σχεδίου», που στην ουσία ήταν «επιτέλεση ενός έργου», από τα χέρια του καταδικασμένου σε ισόβια, Γιώργου Ρουπακιά, είχε πει τότε η εισαγγελέας της έδρας, επισημαίνοντας μάλιστα ότι ο δολοφονημένος ακτιβιστής πέτυχε μόνος του την εξιχνίαση της δολοφονίας του.
«Είναι πράγματι συγκλονιστικό», είπε η Κυριακή Στεφανάτου, «ενώ το θύμα είχε αγωνία για τη ζωή του, ενώ ήταν θέμα χρόνου ο θάνατός του, αυτή την τραγική ώρα, έχοντας την επιθανάτια αγωνία ότι ο δολοφόνος θα μείνει ατιμώρητος, είχε την αγωνία να σηκώσει τη μπλούζα, να δείξει τα τραύματά του και να υποδείξει το δολοφόνο του».
42 στο εδώλιο
Οι 42 κατηγορούμενοι δικάζονται για συμμετοχή ή διεύθυνση σε εγκληματική οργάνωση και επιμέρους πράξεις. Στην ογκωδέσταστη δικογραφία της υπόθεσης, περιλαμβάνονται δύο δολοφονικές επιθέσεις, η δολοφονία του Παύλου Φύσσα και η επίθεση σε βάρος 4 Αιγύπτιων ψαράδων καθώς και επιμέρους ρατσιστικές επιθέσεις. Για την επίθεση σε βάρος μελών του ΠΑΜΕ, οι κατηγορίες παραγράφηκαν, λόγω παρέλευσης της οκταετίας.
Από τους 18 πρώην βουλευτές της Χρυσής Αυγής, οι 7 εξ αυτών, μεταξύ των οποίων ο Νίκος Μιχαλολιάκος, ο Ηλίας Κασιδιάρης, ο Γιάννης Λαγός, ο Χρήστος Παππάς κ.α. έχουν καταδικαστεί για διεύθυνση εγκληματικής οργάνωσης. Οι υπόλοιποι κατηγορούμενοι εκτός από την κατηγορία της εγκληματικής οργάνωσης αντιμετωπίζουν επιπλέον κατηγορίες για τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα στο Κερατσίνι τον Σεπτέμβριο του 2013, με τον Γιώργο Ρουπακιά να έχει καταδικαστεί πρωτόδικα σε ισόβια ως ο φυσικός αυτουργός, και την επίθεση σε βάρος των Αιγύπτιων ψαράδων στο Πέραμα το 2012.
Οι περισσότεροι καταδικασθέντες βρίσκονται εκτός φυλακής, μεταξύ των οποίων και ο Νίκος Μιχαλολιάκος, ο οποίος αποφυλακίστηκε τον περασμένο Σεπτέμβριο, λόγω σοβαρών προβλημάτων υγείας και παραμένει σε κατ΄ οίκον περιορισμό. Οι μόνοι σήμερα κρατούμενοι είναι ο Ηλίας Κασιδιάρης και ο Γιάννης Λαγός.
Η μάνα – σύμβολο, Μάγδα Φύσσα και οι αμετανόητοι Χρυσαυγίτες
Η δίκη, όλα τα προηγούμενα χρόνια, σημαδεύτηκε από μεγάλες εντάσεις εντός και εκτός δικαστικής αίθουσας. Οι κατηγορούμενοι, αλλά και υποστηρικτές τους, αρκετές φορές εμφανίστηκαν προκλητικοί και κυνικοί μέσα στο δικαστήριο, ενώ ο πρώην δικηγόρος του Γιάννη Λαγού, Κωνσταντίνος Πλεύρης, δε δίστασε να χαιρετήσει δύο φορές ναζιστικά μέσα στη δικαστική αίθουσα, ενώπιον δικαστών.
Δεν ήταν λίγες οι φορές που χρειάστηκε να επιστρατευθούν δυνάμεις των ΜΑΤ μέσα στη δικαστική αίθουσα, λόγω αντεγκλήσεων ανάμεσα σε κατηγορούμενους ή μελών του ακροατηρίου που τους υποστήριζαν και συγγενών θυμάτων.
Πάντοτε παρούσα, διεκδικώντας τη δικαίωση της ψυχής του παιδιού της, Παύλου, η Μάγδα Φύσσα, που δεν υπέκυψε στις προκλήσεις, δεν λύγισε από τα εμπόδια και τη μεγάλη καθυστέρηση της δίκης, αλλά παρέμεινε πιστή στον αγώνα της για απονομή δικαιοσύνης στην υπόθεση που συγκλόνισε το πανελλήνιο. Η σπαρακτική της κραυγή, στρέφοντας το βλέμμα προς τον ουρανό, αμέσως μετά την ανακοίνωση της πρωτόδικης καταδίκης των μελών της Χρυσής Αυγής, φωνάζοντας «γιε μου τα κατάφερες», θα μείνει για πάντα χαραγμένη στη συλλογική μνήμη.
Ενόψει της σημερινής πολυαναμενόμενης δικαστικής απόφασης, φορείς και σωματεία διοργανώνουν αντιφασιστικό συλλαλητήριο έξω από Εφετείο Αθηνών, ζητώντας την τελεσίδικη καταδίκη των Χρυσαυγιτών.
