Στην εκδήλωση που διοργάνωσε η Πρωτοβουλία «Τέμπη 28/2 Δικαιοσύνη», στο γήπεδο της ΕΑΠ στην Πάτρα, σε συνεργασία με το Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και Κοινωνικής Εργασίας του Πανεπιστημίου Πατρών και το Τεχνικό Επιμελητήριο Δυτικής Ελλάδας (ΤΕΕ-ΤΔΕ), με τίτλο: «Τέμπη: Το οξυγόνο βρίσκεται στη δικαίωση του αγώνα μας», μίλησε ο Βαγγέλης Καραχάλιος.
Ο χαιρετισμός του Προέδρου του ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας:
Κυρίες και κύριοι,
Η παρουσία μου σήμερα εδώ στην εκδήλωση του Συλλόγου Συγγενών των Θυμάτων των Τεμπών, ως Πρόεδρος του ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας, είναι πράξη σεβασμού και ευθύνης.
Δεν είναι έκφραση ενοχοποίησης ούτε πολιτική καταδίκη. Είναι θεσμική συμπαράσταση προς ανθρώπους που ζητούν το αυτονόητο: Αλήθεια, Δικαιοσύνη, Πρόληψη.
Δέχθηκα κριτική επειδή δεν σιώπησα. Χαίρομαι που αυτή η κριτική εκφράστηκε δημόσια — γιατί στη Δημοκρατία, όλες οι φωνές πρέπει να ακούγονται.
Η σιωπή όμως, όταν η κοινωνία πονά και διεκδικεί, δεν είναι ουδετερότητα. Είναι συνενοχή.
Η τραγωδία των Τεμπών δεν ήταν απλώς ένα ατύχημα.
Ήταν μια εθνική κατάρρευση: διοικητική, πολιτική, τεχνική. Ήταν το αποτέλεσμα μιας σειράς αποτυχιών που γνώριζαν όλοι — αλλά κανείς δεν αντιμετώπιζε.
Ως Τεχνικό Επιμελητήριο, λέμε το αυτονόητο — που όμως δεν έγινε πράξη:
- Πρώτα να δούμε γιατί συνέβη το δυστύχημα.
- Έπειτα, ποιος φταίει.
- Και στο μεταξύ, να κάνουμε ό,τι χρειάζεται για να μη συμβεί ποτέ ξανά.
Πρέπει να επικεντρωθούμε στην αλήθεια της ασφάλειας των υποδομών και των δικτύων, στην τεχνική ευθύνη, στην ανεπάρκεια των ελέγχων, στην απουσία της ποιότητας των δημόσιων έργων υποδομής, πως εκπονούνται-παραλαμβάνονται-συντηρούνται, μακριά από επικοινωνιακές συγκρούσεις που εν τέλει επισκιάζουν το ίδιο το γεγονός : ότι για 12 ολόκληρα λεπτά της ώρας, δύο τρένα κινούνταν τυφλά στην ίδια γραμμή, στο κεντρικό σιδηροδρομικό δίκτυο της χώρας και 57 άνθρωποι χάθηκαν.
Η τραγωδία έγινε προϊόν πολιτικής αντιπαράθεσης, ενώ η ασφάλεια των υποδομών παραμένει μετέωρη. Τα συστήματα είχαν προειδοποιήσει. Οι εκκλήσεις υπήρχαν. Οι παραλείψεις ήταν γνωστές.
Ως ΤΕΕ οφείλουμε να λέμε ξεκάθαρα – Όταν δημόσια τεχνικά έργα παράγονται:
- χωρίς επαρκές ανθρώπινο προσωπικό,
- χωρίς κατάλληλα μέσα και πόρους τις περισσότερες φορές,
- εκτελούνται χωρίς έλεγχο και ορθή επίβλεψη,
- παραλαμβάνονται άρον-άρον για να μην χαθούν τα χρήματα και
- κάτω από περίεργες πολλές φορές συνθήκες μεταξύ διοίκησης και εργολάβων ,
- όταν κρίσιμες υποδομές λειτουργούν με ημίμετρα και ευχολόγια,
- όταν η τεχνική γνώση υποτάσσεται στην εκάστοτε πολιτική σκοπιμότητα
τότε το αποτέλεσμα δεν είναι απλώς αποτυχία. Είναι καταστροφή.
Η λογοδοσία δεν είναι εκδίκηση — είναι αναγκαίος όρος για να υπάρχει πρόληψη. Και όταν τα έργα εκτελούνται χωρίς επαρκή επίβλεψη, με προσωπικό ανεπαρκές, μέσα ανεπαρκή, και διαρκή πολιτική παρεμβατικότητα, τότε η αποτυχία δεν είναι πιθανότητα. Είναι βεβαιότητα.
Η τεχνική ασφάλεια δεν είναι κόστος. Είναι προϋπόθεση ζωής.
Και η δημόσια διοίκηση δεν είναι μηχανισμός μετάθεσης ευθυνών — είναι πεδίο θεσμικής λογοδοσίας.
Το ΤΕΕ Δυτικής Ελλάδας δεν προδικάζει. Αλλά δεν σιωπά.
Το ΤΕΕ δεν είναι δικαστήριο.
Δεν είναι κόμμα.
Δεν είναι μικρόφωνο.
Είναι θεσμός.
Και ως θεσμός, δεν προδικάζει.
Αλλά ούτε σωπαίνει.
Η χώρα αυτή χρειάζεται ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο – Αυτό που πρεσβεύει:
- Ότι η ανθρώπινη ζωή δεν είναι κόστος,
- ότι τα τεχνικά έργα δεν είναι πηγές συμβιβασμών,
- ότι οι υποδομές δεν είναι εκκρεμότητες.
- Ότι η ασφάλεια είναι απαράβατος όρος της δημοκρατίας.
Και αυτό το συμβόλαιο το χρωστάμε στους 57 ανθρώπους που δεν γύρισαν σπίτι τους εκείνο το βράδυ.
Στην Ελλάδα της «ευρηματικής παρατυπίας», της κατά παρέκκλισης εφαρμογής του νόμου, του παραθύρου, του μπάρμπα στην Κορώνη, φτιάχτηκε ένα κράτος που ενίοτε λειτουργεί, αλλά ποτέ δεν υπηρετεί.
Ένα κράτος που επιβιώνει, αλλά δεν προστατεύει.
Η 28η Φεβρουαρίου 2023 συμπυκνώνει μια στιγμή απόλυτης εθνικής τραγωδίας στο σύστημα δημόσιων μεταφορών και υποδομών αλλά ταυτόχρονα αναδεικνύει ακαριαία όλη την παθογένεια της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας – είναι εκείνη η στιγμή που ο Καμύ λέει κάτι μοναδικά αληθινό, ότι «ο άνθρωπος επαναστατεί γιατί πια δεν αντέχει να ζει με ψέματα»
Αυτή η στοιχειωμένη ημέρα πρέπει να είναι το τέλος της αλυσίδας του ψέματος στην ελληνική κοινωνία,
Το χρωστάμε στους ανθρώπους που δεν γύρισαν ποτέ σπίτι εκείνο το βράδυ.
Το χρωστάμε στους συγγενείς τους.
Το χρωστάμε στις επόμενες γενιές.
Σας ευχαριστώ όλους πολύ
