Το 3ο τρίμηνο του 2020 θα είναι αυτό που τελικά θα καθορίσει το μέγεθος της ύφεσης για το σύνολο του χρόνου. Και μπορεί ο πρωθυπουργός και ο υπουργός Οικονομικών να εμφανίζονται περίπου βέβαιοι ότι η μείωση του ΑΕΠ στο τέλος του 2020 δεν πρόκειται να ξεπεράσει το 8%, εντούτοις πολλά θα κριθούν από το που θα κάτσει η μπίλια στο τρίμηνο – φωτιά που είναι το διάστημα Ιούλιος – Σεπτέμβριος.
Η πορεία του τουρισμού (σ.σ. παράγοντα κλειδί για την ύφεση), λένε οι παράγοντες του κλάδου, δεν ήταν η αναμενόμενη και ως εκ τούτου η ζημιά θα είναι μεγάλη. Ωστόσο τα στοιχεία από τον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών για τον Αύγουστο μπορεί να μην είναι εντυπωσιακά, ωστόσο δεν δείχνουν και καταστροφή. Στο 8μηνο η μείωση είναι περίπου 50% και τον Αύγουστο υπερβαίνει το 60%, αλλά δεν είναι στο 80% που κάποιοι παράγοντες του τουρισμού θέλουν να λένε.
Κατά συνέπεια όλα κρίνονται στην τελική εικόνα που θα παρουσιάσει ο τουρισμός. Ανασταλτικοί ή επιταχυντικοί παράγοντες στη συρρίκνωση του ΑΕΠ αποτελούν η πορεία του εμπορίου, οι επενδύσεις καθώς και το ύψος των πόρων που θα εισρεύσουν στη χώρα από τα ευρωπαϊκά ταμεία.
Η κυβέρνηση μετά την δημοσιοποίηση των στοιχείων χθες από την ΕΛΣΤΑΤ που δείχνουν ύφεση το πρώτο 6μηνο 7,9%, δεν αλλάζει την εκτίμησή της και επιμένει ότι αυτό για το σύνολο του έτους θα διαμορφωθεί στο 8% ή πέριξ αυτού. Όπως επισημαίνουν στο υπουργείο Οικονομικών καθαρή και ασφαλή εικόνα για το πλήγμα στο ΑΕΠ από την πανδημία θα υπάρχει στα τέλη Σεπτεμβρίου με το κέντρο βάρους να πέφτει στο τουρισμό όπου στο τρίτο τρίμηνο του έτους πραγματοποιείται το 60% των ετήσιων εσόδων.
Ωστόσο παράγοντες της τουριστικής αγοράς τονίζουν ότι η θερινή σεζόν έκλεισε με μεγάλες απώλειες στις εισπράξεις καθώς οι πληρότητες των ξενοδοχειακών μονάδων δεν ξεπέρασαν πανελλαδικά το 30% και εκπέμπουν σήμα κινδύνου για μαζικά λουκέτα το Φθινόπωρο εκτιμώντας ότι η βουτιά θα συνεχισθεί. Σύμφωνα με νεότερες προβλέψεις για τη πορεία του κλάδου το 2020 τα έσοδα δεν αναμένεται να υπερβούν τα 3,5 δισ. ευρώ έναντι 18,2 δισ. ευρώ πέρυσι και θα πέσουν ακόμα χαμηλότερα αν ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι λόγω ακύρωσης των κρατήσεων στα ξενοδοχεία θα πρέπει να επιστραφούν σημαντικά ποσά στους πελάτες τους. Ωστόσο οι εκτιμήσεις αυτές μένει να φανούν στα τελικό αποτέλεσμα και όπως αναφέραμε πιο πάνω, ίσως τελικά η εικόνα δεν είναι, εικόνα καταστροφής.
Η δίνη του τουρισμού παρασύρει και την εστίαση που δέχεται νέα χτυπήματα από την εφαρμογή των περιοριστικών μέτρων για το ωράριο λειτουργίας ενώ λόγω του φόβου για το κορονοϊό αναμένεται επιδείνωση της ασφυξίας τους χειμερινούς μήνες. Με βάση τα μέχρι στιγμής δεδομένα η πτώση του τζίρου κυμαίνεται στο 50% κατά μέσον όρο ενώ μία στις τρεις επιχειρήσεις βρίσκονται στο χείλος του γκρεμού.
Την ίδια ώρα η οικονομική στενότητα των νοικοκυριών αλλά και η αβεβαιότητα για την επόμενη ημέρα ανοίγουν τρύπες στα ταμεία του λιανικού εμπορίου που στο πρώτο εξάμηνο του έτους έχασε έσοδα άνω των 8 δις. ευρώ με τις προοπτικές για τους επόμενους μήνες να παραμένουν ζοφερές.
Θολό είναι το τοπίο και στην οικοδομή που βρίσκεται σε «νάρκωση» και κινείται σε αχαρτογράφητα νερά καθώς ουδείς μπορεί να προβλέψει το χρόνο και το ρυθμό ανάκαμψης. Την ίδια ώρα δεν υπάρχει ακριβές χρονοδιάγραμμα για την εκταμίευση και το ύψος των πόρων από τα πακέτα της Κομισιόν ενώ η διόγκωση των δαπανών και η τρύπα στα έσοδα προκαλούν εκτροχιασμό του προϋπολογισμού υπονομεύοντας τη «δύναμη πυρός» για μέτρα στήριξης. Τα ευρωπαϊκά κονδύλια αποτελούν σημαντικό παράγοντα καθώς θα ενισχύσουν τη χρηματοδοτική δύναμη του δημοσίου για λήψη αντίμετρων στο κορονοϊό καθώς και την παροχή ρευστότητας στην αγορά με διατήρηση των ταμειακών διαθεσίμων σε ικανοποιητικά επίπεδα.
