Λίγους μήνες πριν από τις ευρωεκλογές του Μαΐου 2019, οι πολιτικές ομάδες διαμορφώνουν την πολιτική τους ατζέντα. Οι αριστερές και προοδευτικές δυνάμεις «ανεβάζουν ρυθμούς» για να παρουσιάσουν μια πειστική, ολοκληρωμένη πρόταση που μπορεί να αποτελέσει το κυρίαρχο πολιτικό πλαίσιο για την ΕΕ και την Ευρωζώνη τα επόμενα χρόνια.
Διαμορφώνονται νέα κανάλια επικοινωνίας και συνεργασίας, κυρίως στον ευρωπαϊκό Νότο, με στόχο τον σχηματισμό ευρύτερων πολιτικών συμμαχιών. Υπάρχουν ενδιαφέρουσες προσπάθειες προς αυτήν την κατεύθυνση, όπως για παράδειγμα η συμφωνία μεταξύ του Σοσιαλιστικού Κόμματος και των Podemos στην Ισπανία σχετικά με το σχέδιο του εθνικού προϋπολογισμού, η επιτυχημένη περίπτωση της κυβέρνησης του Αντόνιο Κόστα στην Πορτογαλία, καθώς και τα θετικά επιτεύγματα και οι προσπάθειες της κυβέρνησης του Αλέξη Τσίπρα στην Ελλάδα. Παράλληλα, βλέπουμε θετικές εξελίξεις στις τοπικές εκλογές στη Βαυαρία, με την εκλογική ενδυνάμωση των Πρασίνων, αλλά και μια αυξανόμενη υποστήριξη προς τα αριστερά και τα πράσινα κόμματα στο Βέλγιο. Ταυτόχρονα, τα συντηρητικά και σοσιαλδημοκρατικά κόμματα βρίσκονται αντιμέτωπα με μεγάλες εκλογικές απώλειες.
Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η «Προοδευτική Συμμαχία» παρεμβαίνει πιο αποφασιστικά στην πολιτική της ΕΕ, διαμορφώνοντας μια εποικοδομητική πλατφόρμα διαλόγου μεταξύ των ευρωβουλευτών της αριστεράς, των σοσιαλιστών και των πρασίνων σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος: Στην ενίσχυση των πολιτικών κοινωνικής συνοχής, στην αύξηση της δημοκρατικής νομιμοποίησης και λογοδοσίας θεσμών της ΕΕ, στο μείζον ζήτημα της κλιματικής αλλαγής, στην προώθηση ενός βιώσιμου αναπτυξιακού μοντέλου, με στόχο την αντιμετώπιση των προκλήσεων που αφορούν τη μεγάλη πλειοψηφία της κοινωνίας.
Η τελευταία έρευνα του Ευρωβαρομέτρου δείχνει ότι οι Ευρωπαίοι πολίτες ανησυχούν για την ποιότητα της δημοκρατίας στην ΕΕ, ενώ η τελευταία έκθεση της ΜΚΟ «Φίλοι της Ευρώπης» καταγράφει μια αυξανόμενη απογοήτευση των πολιτών για τις ασκούμενες πολιτικές της ΕΕ. Η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών πιστεύει ότι η ΕΕ δεν εργάζεται για τους ίδιους τους πολίτες, μια εξέλιξη ιδιαίτερα αρνητική, που οδηγεί ένα μέρος των ψηφοφόρων στην εκλογική στήριξη λαϊκίστικών, υπερσυντηρητικών και ακροδεξιών κομμάτων.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι πρωτοβουλίες των αριστερών και προοδευτικών δυνάμεων κινούνται σε δύο επίπεδα. Στο πρώτο επίπεδο, δίνουμε έμφαση στην διαμόρφωση της πολιτικής μας πρότασης, με κεντρικά στοιχεία την αντιμετώπιση της λιτότητας, των νεοφιλελεύθερων πολιτικών και της κοινωνικής ανισότητας στην ΕΕ και στην Ευρωζώνη. Στο δεύτερο επίπεδο, στόχος είναι η απομόνωση από το δημόσιο πολιτικό διάλογο της ακροδεξιάς, διχαστικής και ξενοφοβικής ρητορικής. Αυτή η επιδίωξη αποτελεί κυρίως ευθύνη των συντηρητικών δυνάμεων, του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος συγκεκριμένα, ώστε να απομακρυνθούν από την πολιτική τους «οικογένεια» κόμματα και πρόσωπα που επιδιώκουν να εγκαθιδρύσουν ισχυρούς δεσμούς με την ακροδεξιά και να επενδύσουν πολιτικά στην εθνικιστική αναδίπλωση.
Σε αυτό το πλαίσιο, εμείς, ως αριστερές δυνάμεις, είμαστε πρόθυμοι να οικοδομήσουμε μια ευρεία δημοκρατική συμμαχία, να διατηρήσουμε και να ενισχύσουμε τις θεμελιώδεις αρχές του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.
Συνολικά, αυτό που οφείλουμε να κάνουμε είναι να απαντήσουμε αποτελεσματικά στις ανησυχίες των πολιτών. Δεν χρειάζεται να καταφύγουμε σε μεγαλόπνοα σχέδια και βαρύγδουπες προτάσεις, αλλά να επιμείνουμε με συγκεκριμένο πλάνο στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε και ως ευρωπαϊκή κοινωνία, αλλά και ως γεωγραφική περιφέρεια, η οποία παρότι εντάσσεται στο λεγόμενο «αναπτυγμένο κόσμο», συνεχίζει να μην μπορεί να αντιμετωπίσει τις κοινωνικές ανισότητες, ζητήματα που άπτονται της ισότητας των φύλων, αλλά και θέματα που διευρύνουν το οικονομικό, κοινωνικό και αναπτυξιακό χάσμα μεταξύ των ισχυρών και αδύναμων περιφερειών.
