Ένα μωρό γατάκι μόνο του, να νιαουρίζει αναζητώντας τη μητέρα του, είναι μια εικόνα που δύσκολα αφήνει κάποιον φιλόζωο αδιάφορο. Η φωνούλα του ακούγεται πιο δυνατά απ’ όσο αντέχετε και η καρδιά σας σφίγγεται.
Η πρώτη σας αντίδραση είναι να το σηκώσετε στην αγκαλιά σας, να το χαϊδέψετε για να το παρηγορήσετε και να το φέρετε στο σπίτι, πιστεύοντας ότι έτσι θα το σώσετε. Πριν όμως κινηθείτε παρορμητικά, χρειάζεται ψυχραιμία και σωστή αξιολόγηση της κατάστασης.
Την άνοιξη και το καλοκαίρι, περίοδο που διεθνώς αποκαλείται «kitten season», οι γάτες γεννούν συχνότερα και είναι σύνηθες να βλέπουμε γατάκια μόνα τους, ακόμη και στον δρόμο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχουν απαραίτητα εγκαταλειφθεί. Οδηγίες της American Society for the Prevention of Cruelty to Animals (ASPCA), οργανισμού προστασίας ζώων, επισημαίνουν ότι η βιαστική απομάκρυνση μπορεί να στερήσει από τα μικρά τη μητέρα τους, η οποία συχνά βρίσκεται κοντά.
Οι γάτες μπορούν να αναπαραχθούν ήδη από την ηλικία των τεσσάρων έως έξι μηνών. Η κύηση διαρκεί περίπου δύο μήνες και, σε ευνοϊκές συνθήκες, μπορούν να γεννήσουν περισσότερες από μία φορές τον χρόνο. H στείρωση αποτελεί βασικό μέτρο προστασίας της υγείας τους και περιορισμού των αδέσποτων πληθυσμών.
Το πιο σημαντικό που πρέπει να κάνετε είναι να παρατηρήσετε διακριτικά τι πραγματικά συμβαίνει, χωρίς θόρυβο και με ηρεμία. Μείνετε σε απόσταση και δώστε χρόνο. Πολύ συχνά η μητέρα έχει απομακρυνθεί προσωρινά για να βρει τροφή ή να ξεκουραστεί και θα επιστρέψει μόλις νιώσει ότι το περιβάλλον είναι ήρεμο.
Αν η μητέρα επιστρέψει και η περιοχή δεν εγκυμονεί κινδύνους, η καλύτερη πράξη φροντίδας είναι να της επιτρέψετε να συνεχίσει να τα μεγαλώνει. Εκείνη προσφέρει γάλα, θερμότητα, ανοσολογική προστασία και συμβάλλει στη σωστή συμπεριφορική ανάπτυξη των μικρών. Μπορείτε, ωστόσο, να βοηθήσετε έμμεσα τη μητέρα και αργότερα τα μικρά της παρέχοντας τροφή και νερό σε απόσταση από τη φωλιά.
Ο Jackson Galaxy, ειδικός στη συμπεριφορά γατών και παρουσιαστής της εκπομπής «My Cat From Hell» στο Animal Planet, τονίζει ότι η ψυχραιμία και η υπομονή είναι συχνά οι σημαντικότερες βοήθειες που μπορούμε να προσφέρουμε. Υγιή γατάκια ημερών μπορούν να αντέξουν αρκετές ώρες χωρίς τροφή, αρκεί να διατηρούνται ζεστά, καθώς ο μεγαλύτερος κίνδυνος δεν είναι η πείνα αλλά η υποθερμία.
Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες της The Humane Society of the United States, οι μητέρες συχνά απομακρύνονται για ώρες είτε αναζητώντας τροφή είτε περιμένοντας να απομακρυνθεί ένας κίνδυνος είτε για να ξεκουραστούν. Η σύσταση είναι να παρακολουθούμε ψύχραιμοι από απόσταση και να δίνουμε τον απαιτούμενο χρόνο πριν θεωρήσουμε πως τα γατάκια είναι ορφανά.
Πότε επεμβαίνουμε
Η απομάκρυνση δικαιολογείται μόνο όταν:
-οι καιρικές συνθήκες είναι ακραίες,
-υπάρχουν άμεσοι κίνδυνοι (οχήματα, επιθετικά ζώα),
-γνωρίζουμε με βεβαιότητα ότι η μητέρα έχει τραυματιστεί σοβαρά ή έχει σκοτωθεί.
Σε κάθε άλλη περίπτωση, η παραμονή με τη μητέρα αποτελεί την ασφαλέστερη επιλογή για τη σωματική και ψυχολογική ανάπτυξη των μικρών.
Αν διαπιστωθεί ότι πρόκειται πράγματι για ορφανά, η φροντίδα απαιτεί χρόνο, γνώση και συνέπεια ενώ σε καμία περίπτωση δεν είναι παρορμητική πράξη, αλλά δέσμευση εβδομάδων.
Η κτηνίατρος Susan Little (DVM, DABVP – Feline), με πολυετή δράση στον τομέα της ιατρικής γάτας και δημοσιεύσεις στο Journal of Feline Medicine and Surgery, έχει επισημάνει ότι η υγεία τους μπορεί να επιδεινωθεί γρήγορα αν δεν διατηρηθεί σωστή θερμοκρασία και ενυδάτωση.
Κατά τη μεταφορά, τα γατάκια τοποθετούνται σε κλουβί ή κουτί, τυλιγμένο εξωτερικά με πετσέτα ή κουβέρτα, αφήνοντας ελεύθερες τις οπές αέρα. Εσωτερικά προσθέτουμε μια επιπλέον κουβέρτα για ζεστασιά. Πριν από κάθε τάισμα ελέγχουμε ότι είναι ζεστά και ποτέ δεν ταΐζουμε κρύο γατάκι.
Χρησιμοποιούμε αποκλειστικά ειδικό γάλα αντικατάστασης μητρικού γάλακτος για γατάκια, διαθέσιμο σε pet shops. Το αγελαδινό γάλα δεν είναι κατάλληλο, καθώς μπορεί να προκαλέσει σοβαρές γαστρεντερικές διαταραχές.
Το τάισμα γίνεται με μπιμπερό ή σύριγγα χωρίς βελόνα, με το γατάκι μπρούμυτα, ώστε να αποφεύγεται η εισρόφηση. Την πρώτη εβδομάδα απαιτείται τάισμα περίπου κάθε τρεις ώρες, ακόμη και τη νύχτα. Μετά από κάθε γεύμα χρειάζεται ήπια διέγερση της περιγεννητικής περιοχής με ζεστό, υγρό πανί, ώστε να ουρήσει και να αφοδεύσει.
Ιατρική φροντίδα
Μάτια και μύτη καθαρίζονται με φυσιολογικό ορό και γάζα. Ενδείξεις μόλυνσης απαιτούν άμεση κτηνιατρική αξιολόγηση ενώ δεν δίνουμε φάρμακα χωρίς οδηγία κτηνιάτρου.
Η επίσκεψη στον γιατρό πρέπει να γίνει ιδανικά μέσα στις πρώτες 24 έως 48 ώρες. Εκείνος θα ελέγξει την υγεία, την ενυδάτωση, το βάρος και την πραγματική ηλικία του μικρού δίνοντάς μας τις απαιτούμενες οδηγίες.
Ασφάλεια στο σπίτι
Τις πρώτες εβδομάδες δημιουργούμε έναν περιορισμένο και ήσυχο χώρο με κρεβάτι, άμμο, τροφή και νερό. Σταδιακά μπορεί να εξερευνήσει περισσότερους χώρους υπό επίβλεψη.
Τα παιδιά που μπορεί να υπάρχουν χρειάζονται καθοδήγηση, καθώς ένα γατάκι δεν είναι παιχνίδι. Πρέπει να το πλησιάζουν ήρεμα και να σέβονται τα όριά του. Η γνωριμία με άλλα ζώα γίνεται σταδιακά, με σύντομες και ελεγχόμενες συναντήσεις σε ξεχωριστό χώρο.
Η εκπαίδευση βασίζεται στη συνέπεια και τη θετική ενίσχυση. Από μικρή ηλικία το γατάκι μπορεί να μάθει τη χρήση άμμου και να κατευθύνει το φυσικό ξύσιμο σε ονυχοδρόμιο. Οι φωνές δημιουργούν φόβο, αντίθετα η σταθερότητα και η ήρεμη καθοδήγηση καλλιεργούν εμπιστοσύνη.
Η ευθύνη της υιοθεσίας
Όταν το γατάκι ξεπεράσει το κρίσιμο στάδιο της επιβίωσης και της ανάπτυξης, η εύρεση οικογένειας απαιτεί υπευθυνότητα. Η φροντίδα μιας γατούλας είναι πολυετής δέσμευση που απαιτεί χρόνο, κόστος και συνέπεια ενώ η στείρωση αποτελεί βασικό μέρος της υπεύθυνης κηδεμονίας.
Να θυμάστε πως κάθε μικρή ζωή που συναντάμε μας θυμίζει πόσο εύθραυστη είναι η αρχή της και πόσο μεγάλη διαφορά κάνει μια σωστή απόφαση. Με ενημέρωση, σεβασμό και συνεργασία με ειδικούς, μπορούμε να προσφέρουμε όχι μόνο επιβίωση αλλά μια ευτυχισμένη ζωή, όπως αξίζει σε κάθε ζωντανό πλάσμα που εξαρτάται από τον άνθρωπο για την ευζωία και μακροημέρευσή του. Δεν χρειάζονται ηρωικές πράξεις αλλά σωστές αποφάσεις, γνώση και ενσυναίσθηση. Στα χέρια σας μπορεί να βρει ζεστασιά, ασφάλεια και μια δεύτερη ευκαιρία να πάρει την αγάπη και τη φροντίδα που του αξίζει.
topetmou
