Οι περισσότεροι από εσάς γνωρίζετε, βαθιά μέσα σας, που βρίσκεστε. Δηλαδή εάν βλέπετε το ποτήρι μισογεμάτο ή μισοάδειο; Στην πραγματικότητα, σπάνια κάποιος είναι απόλυτα αισιόδοξος ή απόλυτα απαισιόδοξος. Συνήθως κινείται κάπου ενδιάμεσα, με μια σαφή τάση προς τη μία κατεύθυνση.
Εάν είστε αισιόδοξοι, κρατάτε την ελπίδα ακόμη και όταν οι συνθήκες είναι ρευστές. Πιστεύετε ότι οι δυσκολίες είναι προσωρινές και ότι, αργά ή γρήγορα, θα έρθουν καλύτερες μέρες. Όταν προκύπτει ένα εμπόδιο, το αντιμετωπίζετε ως πρόκληση που ενεργοποιεί τη δημιουργικότητά σας. Βλέπετε τα προβλήματα ως ευκαιρία να μάθετε κάτι καινούριο και να εξελιχθείτε.
Αντίθετα, αν έχετε πιο απαισιόδοξη ματιά, δυσκολεύεστε να διατηρήσετε την ελπίδα σε δύσκολες συνθήκες. Περιμένετε ότι κάτι δεν θα πάει καλά και συχνά προετοιμάζεστε γι’ αυτό. Τείνετε να βλέπετε τις δυσκολίες ως σταθερές και δύσκολα αναστρέψιμες. Μπορεί να αποθαρρύνεστε εύκολα μπροστά σε προκλήσεις και να αντιμετωπίζετε τα προβλήματα ως εμπόδια που σας κρατούν πίσω.
Όποια κι αν είναι η στάση σας, από μόνη της δεν αποτελεί πρόβλημα. Η δυσκολία αρχίζει όταν βρίσκεστε σε σχέση με έναν άνθρωπο που αντιλαμβάνεται τον κόσμο με εντελώς διαφορετικό τρόπο. Τότε δεν συγκρούονται απλώς δύο χαρακτήρες. Συγκρούονται δύο τρόποι ερμηνείας της πραγματικότητας.
Ισορροπία μέσα από τις διαφορές
Εάν στη σχέση σας ο ένας βλέπει κυρίως τις ευκαιρίες και ο άλλος τους κινδύνους, στην αρχή ίσως νιώσετε ότι δεν πατάτε στο ίδιο έδαφος. Ωστόσο, αυτή ακριβώς η διαφορά μπορεί να λειτουργήσει ως μηχανισμός ισορροπίας.
Ο αισιόδοξος σας θυμίζει ότι οι δύσκολες περίοδοι είναι παροδικές. Κρατά ζωντανή την προοπτική, ακόμη κι όταν τίποτα δεν κινείται και όλα μοιάζουν τελειωμένα. Ο απαισιόδοξος, αντίθετα, λειτουργεί ως φρένο στις υπερβολές. Σας καλεί να δείτε τους κινδύνους, να υπολογίσετε τα εμπόδια και να οργανωθείτε καλύτερα. Όταν η σχέση λειτουργεί ισορροπημένα, οι δύο στάσεις δεν ακυρώνουν η μία την άλλη. Συμπληρώνονται. Ο ένας αναγνωρίζει τις δυνατότητες και ο άλλος τα ρίσκα. Έτσι, οι αποφάσεις που λαμβάνετε από κοινού μπορεί να είναι πιο ρεαλιστικές και πιο ώριμες.
Όταν η διαφορά γίνεται σύγκρουση
Η ισορροπία όμως δεν έρχεται αυτόματα. Αν δεν αποδέχεστε τη διαφορετικότητα του άλλου, η σχέση μπορεί να μετατραπεί σε διαρκή σύγκρουση.
Εάν είστε πιο απαισιόδοξοι, ίσως νιώθετε ότι ο σύντροφός σας αγνοεί την πραγματικότητα, ότι επιμένει σε μια επιφανειακή θετικότητα και δεν αναγνωρίζει τις πραγματικές δυσκολίες. Μπορεί να ερμηνεύετε τη στάση του ως άρνηση ή ως προσπάθεια να υποβαθμίσει τις ανησυχίες σας.
Εάν είστε πιο αισιόδοξοι, ίσως βιώνετε τον σύντροφό σας ως μόνιμα αρνητικό, ως κάποιον που δεν αφήνει χώρο στο ενδεχόμενο να εξελιχθούν καλά τα πράγματα. Μπορεί να αισθάνεστε ότι η απαισιοδοξία του σάς βαραίνει και σάς περιορίζει.
Στη λήψη αποφάσεων, οι διαφορές αυτές γίνονται εντονότερες. Ο ένας μπορεί να θεωρεί μια προσπάθεια μάταιη πριν καν ξεκινήσει, ενώ ο άλλος να υποτιμά τις δυσκολίες. Αν δεν συζητάτε ανοιχτά τις οπτικές σας, η απογοήτευση συσσωρεύεται και μετατρέπεται σε πικρία.
Αισιόδοξος και απαισιόδοξος: Πώς να συνυπάρξετε
Το κλειδί παραμένει η επικοινωνία. Όχι η τυπική ή επιφανειακή, αλλά εκείνη που επιτρέπει να ειπωθούν όσα πραγματικά σας βαραίνουν. Χρειάζεται να μιλάτε για τα συναισθήματά σας χωρίς επίθεση και χωρίς άμυνα.
Εάν νιώθετε ότι η απαισιοδοξία του συντρόφου σας αρχίζει να κυριαρχεί και να διαμορφώνει το κλίμα σε κάθε συζήτηση, μπορείτε να εκφράσετε τη δική σας ανησυχία, όχι ως κατηγορία αλλά ως προσωπική εμπειρία. Εάν από την άλλη πλευρά, αισθάνεστε ότι η διαρκής θετικότητα σας πιέζει ή υποβαθμίζει τη δυσκολία μιας κατάστασης έχετε δικαίωμα να σταθείτε στη δυσκολία, χωρίς να πιέζεστε να τη δείτε θετικά πριν την ώρα της.
Τι να πείτε στον σύντροφό σας
- Μιλήστε σε πρώτο πρόσωπο και εξηγήστε τι νιώθετε χωρίς αιχμές.
- Πείτε ότι σας αγχώνει η κατάσταση και ζητήστε να σάς ακούσει.
- Αναγνωρίστε τη δυσκολία και πείτε πώς βιώνετε εσείς την κατάσταση.
- Εάν θέλετε να στηρίξετε, πείτε το καθαρά και ρωτήστε πώς μπορείτε να βοηθήσετε.
- Εάν δεν βλέπετε το θετικό, ζητήστε του να σας εξηγήσει τη δική του οπτική.
Η περιέργεια για την εμπειρία του άλλου μειώνει τις εντάσεις. Όσο περισσότερο κατανοείτε πώς σκέφτεται, τόσο λιγότερο θα αιφνιδιάζεστε.
Τι να μην πείτε στον σύντροφό σας
- Αποφύγετε φράσεις που τον ακυρώνουν.
- Μην λέτε ότι όλα θα πάνε καλά, χωρίς να ακούσετε τις ανησυχίες του.
- Μην ζητάτε απλώς να μην ανησυχεί.
- Μην εκφράζετε έκπληξη ή απαξίωση για τα συναισθήματά του.
- Μην επιμένετε ότι κάνει λάθος.
Η απόλυτη άρνηση της οπτικής του άλλου οδηγεί συνήθως σε αδιέξοδο. Η αναγνώρισή της δημιουργεί έδαφος για να συνεχιστεί η κουβέντα.
Ίσως πιστεύετε ότι οι διαφορές σας είναι αγεφύρωτες. Ωστόσο, η αισιοδοξία και η απαισιοδοξία δεν είναι αντίπαλα στρατόπεδα. Αν επιτρέψετε να συνυπάρχουν και οι δύο τρόποι σκέψης μέσα στη σχέση, τότε η δύναμή της δεν θα προκύπτει από την ομοιότητα, αλλά από την αποδοχή.
