Το Ελσίνκι δεν κατέγραψε ούτε έναν θάνατο από τροχαίο δυστύχημα κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους, όπως αποκάλυψαν αυτή την εβδομάδα οι δημοτικές αρχές.
Παρότι οι θάνατοι από τροχαία δυστυχήματα μειώνονται σε ολόκληρη την ΕΕ — με πτώση 3% το 2024 — τα ατυχήματα με τραγική κατάληξη παραμένουν συνηθισμένα σε μητροπολιτικές περιοχές. Το να περάσει μια ολόκληρη χρονιά χωρίς τέτοιο περιστατικό αποτελεί εντυπωσιακό επίτευγμα για τις περισσότερες πόλεις — πόσο μάλλον για μια ευρωπαϊκή πρωτεύουσα.
Το 2023, 7.807 Ευρωπαίοι έχασαν τη ζωή τους σε τροχαία δυστυχήματα μέσα σε πόλεις της ΕΕ. Πενήντα πέντε άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε τροχαία στο Βερολίνο το περασμένο έτος, ενώ εννέα άτομα σκοτώθηκαν σε συγκρούσεις στην περιοχή των Βρυξελλών τους τελευταίους δώδεκα μήνες.
Αν και το Ελσίνκι είναι μία από τις μικρότερες πρωτεύουσες της ΕΕ, με λίγο λιγότερους από 690.000 κατοίκους, περίπου 1,5 εκατομμύριο άνθρωποι ζουν και μετακινούνται καθημερινά στην ευρύτερη μητροπολιτική περιοχή.
Ο Ρόνι Ουτριάνεν, μηχανικός κυκλοφορίας στη Διεύθυνση Αστικού Περιβάλλοντος του δήμου, δήλωσε στον φινλανδικό Τύπο ότι το επίτευγμα οφείλεται σε «πολλούς παράγοντες … αλλά τα όρια ταχύτητας είναι από τους σημαντικότερους», σύμφωνα με δημοσίευμα του Politico.
Επικαλούμενες δεδομένα που δείχνουν ότι ο κίνδυνος θανάτου πεζού μειώνεται στο μισό όταν η ταχύτητα πρόσκρουσης ενός αυτοκινήτου μειώνεται από τα 40 στα 30 χιλιόμετρα την ώρα, οι δημοτικές αρχές επέβαλαν το χαμηλότερο όριο στις περισσότερες κατοικημένες περιοχές και στο κέντρο της πόλης ήδη από το 2021.
Τα νέα όρια επιβλήθηκαν με την εγκατάσταση 70 νέων καμερών ταχύτητας και μια στρατηγική αστυνόμευσης βασισμένη στην εθνική πολιτική «Vision Zero», που στοχεύει σε μηδενικούς τραυματισμούς και θανάτους από τροχαία. Σύμφωνα με στοιχεία της Liikenneturva, του εθνικού φορέα οδικής ασφάλειας της Φινλανδίας, οι θάνατοι από τροχαία στο Ελσίνκι παρουσιάζουν σταθερή μείωση από τότε.
Οι αρχές στο Ελσίνκι προσπαθούν τα τελευταία πέντε χρόνια να επαναλάβουν το «θαύμα» που πέτυχαν για πρώτη φορά το 2019, όταν δεν σημειώθηκε κανένας θάνατος πεζού ή ποδηλάτη από τροχαίο με αυτοκίνητο.
Ο Ουτριάνεν τόνισε ότι η επιτυχία της αποστολής βασίζεται σε πολιτικές κινητικότητας και στρατηγικές αστικής ανάπτυξης μακράς πνοής, βασισμένες σε δεδομένα, που έχουν μεταμορφώσει την πρωτεύουσα από μια πόλη προσανατολισμένη στο αυτοκίνητο σε ένα πιο ασφαλές και βιώσιμο αστικό περιβάλλον. Σε πολλά σημεία της πόλης, οι δρόμοι έχουν στενέψει και έχουν φυτευτεί δέντρα με στόχο να προκαλούν ένα ελαφρύ αίσθημα «δυσφορίας» στους οδηγούς — με τη λογική ότι ένα πιο σύνθετο και «ζωντανό» αστικό τοπίο τους αναγκάζει να κινούνται πιο προσεκτικά σε κατοικημένες περιοχές.
Παράλληλα, ένας ακόμη λόγος που δεν έχει σημειωθεί θανατηφόρο τροχαίο είναι επίσης επειδή το Ελσίνκι έχει επενδύσει σε νέες υποδομές για πεζούς και ποδηλάτες, συμπεριλαμβανομένου ενός εκτεταμένου δικτύου ποδηλατοδρόμων που ξεπερνά τα 1.500 χιλιόμετρα. Παράλληλα, έχει ενισχύσει το δίκτυο των δημόσιων συγκοινωνιών με απανθρακοποιημένα και αυτόνομα λεωφορεία, ενώ έλαβε χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για τη δημιουργία νέας γραμμής τραμ.
Ο Ουτριάνεν δήλωσε ότι οι αναβαθμίσεις αυτές συνέβαλαν στη «μείωση της χρήσης αυτοκινήτου και, μαζί με αυτή, και στον περιορισμό των σοβαρών ατυχημάτων». Σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία, μεταξύ 2003 και 2023, ο αριθμός των τραυματισμών από τροχαία στην πόλη μειώθηκε από 727 σε μόλις 14.
Η επιτυχία της Ελσίνκι δεν περνά απαρατήρητη στις Βρυξέλλες, όπου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πιέζει για τη μείωση των θανάτων από τροχαία. Νωρίτερα φέτος, ο Επίτροπος Μεταφορών Απόστολος Τζιτζικώστας σημείωσε ότι τα περισσότερα κράτη-μέλη δεν βρίσκονται σε τροχιά για την επίτευξη του στόχου της ΕΕ, που τέθηκε το 2018, για μείωση των θανάτων από τροχαία κατά 50% έως το 2030.
